Het is tegen juni wanneer ik deze meditatie schrijf. Op 6 juni denken we aan D-Day. Onze eigen Nederlandse herdenkmomenten van de Tweede Wereldoorlog zijn weer geweest in mei. Bij de oude begraafplaats zijn de gedichten gelezen door scholieren, zelfgemaakte gedichten. Dat is mooi, dat jonge tieners of kinderen zich hebben geprobeerd in te leven in oorlogssituaties. Onze oorlog is allang voorbij, elders is er nog steeds of opnieuw oorlog. Worden levens ontwricht, moeten kinderen opgroeien tussen puinhopen en in onzekerheid. Vorig jaar waren wij op vakantie in Normandië en deden we St. Mère Eglise aan, het plaatsje dat een rol speelde in de landing van de geallieerden. Nog steeds hangt aan het dak van de kerk een pop, symbool voor de parachutist die onfortuinlijk neerkwam. Dat blijft indrukwekkend. Verder schrokken we van de hoeveelheid souvenirs die er werden verkocht. Allemaal prullaria waarop iets uit de oorlog staat afgebeeld. Een hele industrie. Het enige positieve dat ik daarbij kon bedenken was: ik hoop dat er ook voor Syrië een dag komt dat ze souvenirs kunnen verkopen, dat betekent namelijk dat de oorlog voorbij is.

Oorlog voeren staat haaks op het prachtige scheppingsverhaal. In Genesis 1 zie je een poëtische verbeelding van een aarde in opbouw. Lucht, licht, water, groen, dieren, vogels en vissen en de mens te midden van dat paradijs. Onze God, Schepper van hemel en aarde is een creatieve God, een God die niets breekt maar die het maakt. En dat alles van een prachtige schoonheid. De natuur is schitterend, onze lichamen zitten goed in elkaar. God zag dat het goed was en wij kunnen dat ook zien.

Oorlog heeft niets creatiefs in zich, het breekt af en verwoest, maakt letterlijk puinhopen. Oorlog verwoest ook de moraal want als alles zinloos lijkt is het moeilijk vast te houden aan het goede leven. Wie houdt dan het visioen nog vast en wie zet alles op alles om nog uit het visioen te leven?

Jesaja profeteert. Van een tijd zonder oorlog. Zijn visioen is geen vaag gedroom. God staat centraal, het draait om God en mensen laten zich leren door deze God die creatief is en niet destructief. En wat gebeurt er dan: de wapens worden omgesmeed. Er wordt landbouwgereedschap van gemaakt. Dat is gereedschap waarmee je oorlog voorkomt. Want landbouw is oogsten en oogsten is eten, hopelijk goed verdeeld voor iedereen. Dan hoeven we om het voedsel geen oorlog meer te voeren. Jesaja schrijft zelfs dat niemand meer weet heeft van oorlog. Haast onvoorstelbaar. Ouderen onder ons hebben allemaal nog weet van de oorlog, van de bom die viel of van de kar waarop ze meegenomen werden naar het veilige adres.

In een andere Bijbelvertaling staat: zij zullen geen oorlog meer leren. Persoonlijk vind ik dat een mooiere vertaling. Want oorlog wordt doorgegeven aan de volgende generaties. Hoe lang hebben wij nog gedacht en gezegd dat alle Duitsers slecht waren? Hoe wordt kinderen in Israël en in de Palestijnse gebieden en in Syrië een beeld geleerd van de vijand? Doordat dat geleerd wordt is er al opnieuw een kiem gelegd voor vijandsdenken en een volgende oorlog. Jesaja schrijft dat de oorlog niet meer geleerd wordt. Andere profetieën gaan over de vredevorst die wij herkend hebben in Jezus Christus. Want Hij is onze vrede schrijft Paulus.

Wat een oorlog is er toch in onze wereld. Mensen tegen elkaar, totalitaire systemen tegen mensen. Soms houd je je hart vast voor de toekomst. Mij troost dan het visioen uit Jesaja. Het kan anders, God wil het anders. En op een dag zal het anders zijn. Van het zien van beelden van oorlog, het horen van berichten kan ik moedeloos worden. De woorden uit Jesaja maken iets anders los, iets dat oneindig veel beter is. Het stimuleert het gebed om vrede en het uitzien naar de tijd waarin alles goed zal zijn. Dat uitzicht helpt om vandaag al de juiste keuzes te maken in de richting van de vrede die op een dag werkelijkheid zal zijn.

Ds. Dora Hoekstra